with Brak komentarzy

Czym jest psychologia pozytywna? PS, Pracownia Szczęścia, szczęście, psychologia pozytywna

Co pojawia się w Twojej głowie, gdy słyszysz pojęcie „psychologia pozytywna”? Mówca, który wykrzykuje „Dasz radę! Wszystko jest możliwe”, wymalowana na twarzy radość niezależnie od sytuacji, a może zapisywanie w dzienniczku codziennych wdzięczności?

Wokół tego nurtu psychologii krąży wiele mitów. Mam nadzieję, że gdy przybliżę Ci, czym jest psychologia pozytywna, będziesz w stanie się z nimi rozprawić. A jak nie, to na pewno przyda Ci się kolejny tekst, w którym sama rozprawiam się ze wspomnianymi mitami.

ZDROWIE PSYCHICZNE I KORZENIE PSYCHOLOGII POZYTYWNEJ

Żeby zrozumieć, czym zajmuje się psychologia pozytywna, warto zwrócić uwagę w pierwszej kolejności na to, czym jest zdrowie. Na przestrzeni wielu lat pojawiały się różne definicje tego słowa, jednak definicja przyjęta przez WHO (World Health Organisation) wydaje się kompletna a przy tym zachowujeadekwatny poziom ogólności. Według WHO (1948) „zdrowie to nie tylko brak choroby, lecz pełen dobrostan fizyczny, psychiczny i społeczny człowieka”. W związku z tym można wyróżnić dwa procesy wpływające na stan psychiczny człowieka – jeden obejmujący powstawanie zaburzeń, a drugi rozwój zdrowia.

Model zdrowia psychicznego, Keyes i Lopez, zdrowie, PS, Pracownia Szczęścia

Jak możesz zauważyć na powyższym modelu, pełne zdrowie psychiczne występuje wtedy, gdy nie ma zaburzeń (niska psychopatologia), a jednocześnie występuje wysoki poziom dobrostanu. Model ten został wypracowany jednak stosunkowo niedawno.

Przez lata psychologowie koncentrowali się na słabościach człowieka – niepełnym zdrowiu psychicznym i poważnych zaburzeniach. Badali przyczyny, objawy i opracowywali uzasadnione naukowo metody jego „naprawienia”. Miało to oczywiście swoje plusy. Dzięki temu udało się m.in. sklasyfikować część zaburzeń oraz opracować metody pracy z nimi. Z czasem jednak zaczęto zauważać, że jest to niepełne podejście do człowieka.

W latach 50. pojawił się nurt humanistyczny w psychologii, a jeden z jego ojców, Abraham Maslow, pisał:

„Psychologia jako nauka odniosła znacznie więcej sukcesów w obszarze negatywnym niż pozytywnym. Powiedziała nam bardzo dużo o ludzkich ograniczeniach, chorobach, grzechach, lecz niewiele o jego potencjałach, cnotach, osiągalnych aspiracjach lub szczytach psychologicznych możliwości”.

Mimo rozwoju nurtu humanistycznego i podejmowania prób badań nad szczęściem człowieka w toku rozwoju psychologii jako nauki, dopiero z końcem XX wieku możemy mówić o wykształceniu się psychologii pozytywnej jako osobnej gałęzi. Wtedy to Martin Seligman, korzystając ze swej funkcji przewodniczącego Amerykańskiego Stowarzyszenia Psychologicznego, nagłośnił problem dysproporcji między wiedzą o zaburzeniach a tą o dobrostanie człowieka i zaproponował zintensyfikowanie badań empirycznych w obszarze szczęścia, czyli głównym obszarze zainteresowań psychologii pozytywnej 🙂 Przez kolejne lata naukowcy, m.in. wspomniany Seligman, Peterson, Diener, Csikszentmihalyi czy Fredrikson, prowadzili szereg badań, próbując odkryć „tajemnicę ludzkiej siły” i jak podejmowanie (albo i nie) różnych aktywności może wpływać na satysfakcję życiową. No i coś tam udało im się opracować (np. model PERMA :))

ZAŁOŻENIA PSYCHOLOGII POZYTYWNEJ

Definicja psychologii pozytywnej ewoluowała wraz z jej rozwojem, jednak w ogólnym ujęciu można napisać, że zawiera ona przede wszystkim „propozycję naukowego spojrzenia na funkcjonowanie człowieka, które koncentruje się na odkryciu i rozwijaniu możliwości prowadzenia jak najlepszego życia” i jednoczeście wpisuje się w nurt badań nad szczęściem (Kaczmarek, 2016). Gałąź ta nie jest alternatywą dla psychologii „niepozytywnej”, wręcz przeciwnie – ma prowadzić do wypełnienia luk w całościowym postrzeganiu człowieka.

Bardziej szczegółowo można przyjąć, że psychologia pozytywna koncentruje się na:

– rozwijaniu i maksymalizowaniu doświadczeń pozytywnych jako strategii osiągania satysfakcji życiowej

– akcentowaniu tego, co może się stać, a nie tego, co było lub jest

– tym, co sprawia, że życie jest warte życia.

Przy tym psychologia pozytywna to nie jest to samo, co pozytywne myślenie. Po pierwsze, jest pojęciem szerszym, bo zachęca nie tylko do zmiany perspektywy widzenia świata, ale też do konstruktywnych działań i odkrywania nowych wartości w życiu. A po drugie, nie zachęca do patrzenia przez wściekle różowe okulary, które rozmywają czasem obraz życia, a raczej do „zdroworozsądkowego” podejścia z nutką optymizmu 🙂

PODSUMOWUJĄC…

Dzięki wyodrębnieniu się psychologii pozytywnej jako osobnego nurtu badań, psychologia jako nauka zaczęła:

– w równym stopniu koncentrować się na ludzkich słabościach oraz mocnych stronach,

– być tak samo zaangażowana w budowanie zalet, jak i w naprawianie szkód,

angażować się w polepszanie jakości życia normalnych ludzi.

Tym samym rozpoczął się proces, w którym psycholog przestał być postrzegany jako ten, który szuka części zepsutych w człowieku, a zaczął jako ten, który pomaga, by człowiek w pełni korzystał ze swojego potencjału.

Mam nadzieję, że teraz jest dla Ciebie bardziej jasne, czym zajmuje się psychologia pozytywna. Gdybyś jednak jeszcze miała wątpliwości, to:

– zobacz tutaj, czym psychologia pozytywna nie jest

– napisz pytanie w komentarzu – postaram się na nie jak najpełniej odpowiedzieć 🙂


Newsletter

Newsletter Pracowni Szczęścia powstał po to, by żaden news nie umknął Twojej uwadze. Zapisz się na listę i dostawaj informacje o najnowszych wpisach, wydarzeniach, produktach, zniżkach oraz szczęśliwych polecajkach 🙂

Zapis do newlettera - Pracownia Szczęścia? PS, newsletter, szczęście